Wstęp do Listu do Hebrajczyków

Od czasów najdawniejszych podawano w wątpliwość Pawłowe autorstwo Listu do Hebrajczyków. Być może, iż Apostoł nigdy nawet nie widział tego pisma, choć wydaje się, że zostało ono zredagowane na jego polecenie przez kogoś, kto był dobrze obeznany z teologicznymi poglądami Pawła. Mimo najrozmaitszych przypuszczeń (Łukasz, Klemens Aleksandryjski, Barnaba, Jan, Apollo?) nadal brak danych, które umożliwiałyby zidentyfikowanie autora listu.

Jego odbiorcami są z całą pewnością judeochrześcijanie i to chyba jerozolimscy - a nie korynccy, rzymscy czy aleksandryjscy - być może ci właśnie judeochrześcijanie jerozolimscy, którzy nie przyłączyli się do powszechnego oporu zbrojnego przeciw Rzymianiom okupującym Palestynę, a opuścili Jerozolimę i udali się w okolice miejscowości Pella w Dekapolu, szukając tam schronienia nie tyle może przed Rzymianami, ile raczej przed Żydami, którzy poczęli ich prześladować za to, że nie chcieli się przyłączyć do wspólnej walki.

List powstałby zatem przed r. 70, czyli przed tragicznym dla Żydów zakończeniem wojny. Możliwe, że wśród wspomnianych wyżej chrześcijan byli także nawróceni kapłani żydowscy - wzmiankę o takich nawróceniach znajdujemy w Dz 6, 7 - co wyjaśniałoby, zdaniem wielu uczonych, specyficzny charakter soteriologii tego pisma. Teologia całego listu sprowadza się bowiem ostatecznie do soteriologii, ale jest to soteriologia widziana jakby poprzez pryzmat kapłaństwa Chrystusowego - tylko w tym liście Chrystus jest nazwany Kapłanem. Tak bardzo zaś częste odwoływanie się do Starego Testamentu jest być może nie tylko formą specyficznego typologizowania, lecz świadczy także o chęci przemawiania językiem najbardziej zrozumiałym dla adresatów.

Przekazując naukę Pawła o zbawczym dziele Jezusa, autor listu uwydatnia również, że kapłaństwo Melchizedeka wyższe jest od posługi Mojżesza i wszystkich kapłanów starotestamentalnych, a nawet od godności aniołów posługujących Bogu, z czego wynika także pośrednio wyższość nowej ekonomii zbawienia w stosunku do Starego Przymierza. Lud Boży Nowego Przymierza, czyli wierni z Listu do Hebrajczyków, znajduje się w ciggłej wędrówce, której celem będzie radosne odpocznienie w Bogu.