Wstęp do 2 Listu do Koryntian

Pismo to skierowane jest do wiernych Kościola Koryntu (1,1) oraz do gmin sąsiadujących z Koryntem (1,1 b; Kol 4,16). Powstaje podczas drugiej bytności Pawła w Macedonii (2,12nn; 8,5 nn; 9,2; Dz 20,1), pod koniec r. 57, w następujących okolicznościach: Po krótkiej, zapowiedzianej pierwszym listem (4, 18nn) wizycie u mieszkańców Koryntu (2 Kor 1,15nn; por. 12,14; 13,1) Paweł zamierzał (1, 15nn) ponownie odwiedzić tę gminę. W tym czasie zdarzył się jednak wśród Koryntian nie znany nam bliżej, lecz z pewnością samemu Pawłowi wielką przykrość sprawiający incydent (2,5nn), który kazał Apostołowi odwołać powziętą już decyzję (1,23; 2,2) i zastąpić planowaną podróż listem.

"W wielkiej rozterce i ucisku serca" pisze więc Paweł dziś już nie istniejący list, z którym posyła do Koryntu Tytusa (2,3; 7,8nn). Według pomyślnych wiadomości przywiezionych następnie przez Tytusa, na którego oczekiwał Paweł z niecierpliwością naprzód w Troadzie, a potem w Macedonii (2,12nn), winny przestępstwa korynckiego został ukarany, szacunek dla autorytetu Apostoła przywrócono i na nowo zapanował w gminie porządek. Aby więc usunąć nawet resztki jakichkolwiek nieporozumień, uradowany Paweł pisze list, zwany dziś Drugim Listem do Koryntian, wyjaśniając w nim, między innymi, dlaczego zmienił swą decyzję.

Drugi List do Koryntian jest jednym z najbardziej osobistych pism Pawła. O życiu i osobowości Apostoła dowiadujemy się wiele właśnie z tego listu. Nigdzie też nie broni Paweł z podobnym zapałem swej apostolskiej godności, nigdzie nie okazuje się tak jak tu pasterzem dusz ludzkich.

Z ważniejszych dogmatycznie miejsc tego listu wymienić należy przede wszystkim dwa fragmenty dotyczące nauki o odkupieniu: 5, 14-21. (por. Ga 3,13; Rz 8,3) i 8,9. Tematem, do którego Paweł najczęściej nawiązuje, jest sprawa apostolatu: stawia go ponad posługiwanie Mojżesza (3,9-11); przypisuje mu w pewnym sensie wartość warunkującą osiągnięcie zbawienia wszystkich ludzi, gdyż przezeń dokonuje się pojednanie człowieka z Bogiem (2,14-16; 5,18-20). Podnosi też w tym liście potrzeby dobrych uczynków: modlitw (13,7), jałmużny (8, 13), napomnień braterskich (2, 7-11). Wreszcie w 2 Kor znajduje swe uzasadnienie nauka katolicka o rzeczach ostatecznych człowieka: sąd ostateczny (1,14; 5,10), ponowne przyjście Chrystusa i chwalebne zmartwychwstanie (4, 14).