Bp Kazimierza Romaniuka
Instrukcja korzystania
 
Przedmowa do Biblii
Wstępy do ksiąg
 
Co nowego?
 
Redakcja

Wstęp do 1 Listu do Koryntian

Gmina w Koryncie została założona podczas drugiej podróży misyjnej Pawła. Długi stosunkowo - ponad półtora roku trwający pierwszy pobyt Pawła w tym mieście został opisany dość dokładnie w Dz l8,1-17.

Po wyjeździe Pawła z Koryntu młoda gmina przeżywa pewien kryzys. Jednym z czynników powodujących niepokój i zamieszanie było pojawienie się w Koryncie Apollosa (Dz 18,27; 19,1), którego oratorskie talenty i niezwykły zapał apostolski pociągnęły ku sobie część gminy, okazującej tym samym pewną niechęć - by nie powiedzieć: wręcz pogardę - Pawłowi. Z czasem rozpoczęli swoją działalność na terenie gminy inni nauczyciele, zabiegający przede wszystkim o własny rozgłos. I tak dochodziło do tworzenia się coraz to nowych partii i ugrupowań.

Na kształtowanie postawy moralnej gminy wpływ z pewnością negatywny wywierał również fakt otoczenia tych młodych, jeszcze nie okrzepłych społeczności chrześcijańskich przez masy pogańskie, w Koryncie bardziej niż gdzie indziej beztrosko podchodzące do tak istotnych dla całego życia ludzkiego spraw szóstego przykazania. Jeśli nawet wierni zdołali już sami, we własnym życiu, uporać się z problemami przestrzegania zasad Ewangelii, to należało jeszcze rozwiązać - lub raczej: rozwiązywać każdego dnia na nowo - problem współżycia z tymi, co wiedli życie absolutnie rozwiązłe.

Wierni Koryntu chyba nawet zwracali się do Pawła z prośbą o dokładniejsze wskazania w tej sprawie. W odpowiedzi na ową petycję powstał list, którego dziś nie ma, lecz o jego niewątpliwym istnieniu mówi sam Paweł (1 Kor 5, 9). Był to więc chronologicznie pierwszy list Pawła do Koryntian, tzw. list przedkanoniczny. Od czasu tego listu niewiele jednak zmieniło się na lepsze. Pojawiały się coraz to nowe problemy. Oto np. gmina nie reagowała jak należy na powszechnie znany grzech kazirodztwa (5,1nn); w przypadkach zaistnienia pewnych sporów uciekano się, w celu rozstrzygnięcia do trybunałów pogańskich (6,1-6); dochodziło do pewnych nadużyć podczas uczt eucharystycznych (11,17-34); niewiasty zachowywały się niewłaściwie na zebraniach liturgicznych (11,5; 14, 34 nn); nadużywano lub źle używano daru glosolaliów (rozdz.12n); rozsiewano błędne poglądy co do czasu i natury powszechnego zmartwychwstania ciał (rozdz. 15); nie wiedziano, czy wolno spożywać mięso ze zwierząt, które były składane na ofiarę bożkom pogańskim (8,1-13); zastanawiano się wreszcie, czy godzi się wstępować w związki małżeńskie; czy może raczej należałoby trwać w stanie bezżennym (rozdz. 7). Sytuacja religijna gminy była więc dosyć nabrzmiała, a wieści o niej posiadał Paweł dość dokładne. Nie można było dlużej zwlekać. Pod koniec swego prawie trzyletniego pobytu w Efezie (por. Dz 16,8.19), chyba na krótko przed rozruchami wywołanymi przez złotnika Demetriusza, pisze Apostoł pierwszy kanoniczny list do Koryntian. Jeśli przyjmie się, że pobyt Pawła w Efezie przypada na lata 53-56, to list powstał z pewnością w r. 56, przed lub niedługo po Świętach Paschy, na co wskazują pewne wyrażenia świadczące o atmosferze paschalnej w momencie pisania: Paweł mówi o przaśnikach (5, 7), o tzw. ofierze pierwocin, składanej zazwyczaj w dzień po święcie Paschy; zdaje się nawiązywać do igrzysk sportowych, które były organizowane w Efezie pod koniec tamtejszej wiosny (9,24-27); czyni też pewną aluzję do święta Artemidy, obchodzonego również na wiosnę (16,8n).

Autentyczność 1 Kor jest zbyt dobrze udokumentowana w najstarszej tradycji patrystycznej, by mogła być podawana w wątpliwość.

Najważniejszym problemem introdukcyjnym w odniesieniu do Pierwszego Listu do Koryntian jest sprawa jedności literackiej tego pisma. Okazją do podjęcia studiów nad tym zagadnieniem była wzmianka samego Pawła (1 Kor 5, 9) o jego pierwszym, nie istniejącym dziś liście do Koryntian. Wynika z tej mimochodem uczynionej uwagi, że obok naszych dwu kanonicznych Listów do Koryntian istniały inne pisma skierowane przez Pawła do tej samej gminy. Śladów tych pism zaczęto się doszukiwać tak w pierwszym, jak i w drugim kanonicznym Liście do Koryntian. I tak w wyniku dłuższych badań 1 Kor niektórzy spośród egzegetów doszli do wniosku, że list ten składa się z dwu niezależnych pism Pawła. W skład pierwszego z nich wchodziły pierwotnie następujące teksty: 2 Kor 6,14-7,1;1 Kor 9, 24-10, 22; 6,12-26;11, 2-34;15,1-58; 16,13-24; drugi zaś stanowiły fragmenty: 1 Kor 1,1-6,11; 7,1-9,23; 10,23-11,1; 12,1-14, 40; 16,1-12. Ten drugi list był odpowiedzią na pytania, skierowane do Pawła ustnie lub listem, który zaginął.

Jednakże hipoteza kompozycji redakcyjnej dwu pierwotnie oddzielnych pism nie znajduje wielu zwolenników i stwarza szereg nowych, jeszcze trudniejszych do rozwiązania problemów. Dość luźne powiązanie tematyczne różnych fragmentów tego pisma znajduje swoje wyjaśnienie tak w różnorodności zagadnień, jak i w żywym temperamencie Pawła. Należy zatem przyjąć, że 1 Kor wyszedł spod pióra Pawła w postaci przekazanej przez kanon ksiąg Pisma Świętego Nowego Testamentu.

List zawiera cenny obraz stosunków społeczno-religijnych pierwotnej gminy żydowskiej w środowisku greckim. Znajdują się w nim doniosłe pod względem dogmatycznym pouczenia o małżeństwie i dziewictwie (rozdz. 7), o Eucharystii (11,23-27), o Kościele jako Ciele Chrystusa (12,12-31), o zmartwychwstaniu Chrystusa i Jego wiernych (rozdz.15). Rozdział zaś 13 - o miłości - słusznie nazwano "Pieśnią nad Pieśniami Nowego Testamentu".